Translate

Europees sjamanisme

Sjamanisme is een term uit de antropologie waarmee verschillende spirituele overtuigingen worden aangeduid, die een aantal kenmerken met elkaar gemeen hebben. De belangrijkste gemeenschappelijke factor is het contact met een andere werkelijkheid.

Sjamanistische culturen zijn doordrongen van het besef dat er meer is tussen hemel en aarde. De natuur is bezield en de wereld is mede bevolkt met wezens zonder materieel lichaam, zoals geesten, krachtdieren, natuurwezens en Goden.
Een sjamaan is iemand met een speciaal talent voor contact leggen met deze niet dagelijkse werkelijkheid.

Als je weet waar naar je moet zoeken, dan zijn er nog al wat aanwijzingen te vinden dat er ook in West Europa ooit een vorm van sjamanisme heeft bestaan. Volksverhalen en sprookjes bevatten tal van sjamanistische elementen, zoals contact met elven of kabouters, heksen en tovenaars die kunnen vliegen, mensen en dieren die van gedaante kunnen wisselen.
Ook in verslagen van de eerste heksenprocessen zijn aanwijzingen te vinden dat de echte heksen in feite sjamanisme beoefenden. De IJslandse saga's en de Finse Kalevala staan vol passages die als sjamanistisch geinterpreteerd kunnen worden.

Gelukkig zijn er weer steeds meer mensen die het bestaan van bijvoorbeeld natuurwezens niet zomaar af doen als kinderfantasie. In de westerse maatschappij begint langzaam het besef te groeien dat er met de industrialisatie en het wetenschappelijk denken iets heel waardevols is opgegeven.
De schoonheid van de natuur en het mysterie van het leven kunnen niet wiskundig worden berekend. Gevoelens als liefde en compassie kunnen niet in reageerbuisjes worden gekweekt. Niet alles is zichbaar en tastbaar en zodra je dat accepteert, kan er een hele nieuwe wereld voor je open gaan. Een wereld vol kleine wonderen.


In Europa is geen levende oude traditie meer met rituelen waarmee het contact met wezens in de andere werkelijkheid onderhouden kan worden. En dat is jammer, meer dan jammer, want zonder dit contact kan er geen harmonie zijn, geen balans. Helaas is deze onbalans overal zichtbaar en voelbaar.

Om te leren hoe we contact kunnen maken met onzichtbare krachten en de harmonie kunnen herstellen, zijn wij westerlingen afhankelijk van volkeren die deze kennis wel bewaard hebben. Maar als we de sjamanistische basistechnieken geleerd hebben, dan is het de hoogste tijd om met die kennis nieuwe, eigen rituelen te ontwikkelen die zijn toegespitst op dit stukje aarde en de wezens die hier leven.

Bij het ontwikkelen van zo'n nieuwe traditie kunnen we veel inspiratie halen uit de verhalen van onze voorouders, waarin je oude wijsheid kunt ontdekken, als je ze met een sjamanistische bril op leest.
Maar met sjamanisme gaat het niet om boekenkennis, het gaat om de praktijk. Er leven waterspirits in onze steden, boomspirits in de parken, de rivieren zijn levende wezens, de grond onder onze voeten heeft een verhaal te vertellen. Zij wachten allemaal op erkenning en een beetje respect, net als de andere kinderen van Moeder Aarde, net als wij mensen.

Laten we met elkaar een nieuwe eigen traditie ontwikkelen, voor dit stukje wereld met haar eigen energie, haar eigen biotoop, haar eigen natuurwezens, haar eigen Goden. Het wezen van het land hier wacht op herkenning, na zo'n lange tijd te zijn ontkend en misbruikt.

Een andere noodzaak voor een nieuwe traditie is dat sommige inheemse volkeren protesteren tegen het misbruik dat hier wordt gemaakt van hun spiritueel erfgoed. Nadat zij al op alle mogelijke manieren zijn onderdrukt, en uitgebuit door westerlingen, komen we nu ook nog eens roofbouw plegen op het laatste eigene dat hen nog is overgebleven.
Dankzij leraren uit culturen waar de traditie bewaard is gebleven, is de kennis over sjamanistische technieken weer terug naar Europa gekomen. Dat is een groot goed, waar we veel dankbaarheid voor verschuldigd zijn.
Maar is het nu niet tijd om dat wat we geleerd hebben ook echt zelf te gaan toepassen?

© Zia Elohka

Reacties